Home / Phật pháp / Thế nào là THAM, SÂN, SI? Làm sao để kiềm chế?

Thế nào là THAM, SÂN, SI? Làm sao để kiềm chế?

Tham, sân, si theo giáo lý nhà Phật là sự ham muốn thái quá, là sự nóng nảy, là sự thù hận, là sự u mê không theo phải trái.

Xem thêm Dựa vào ngày sinh dự đoán vận mệnh của mỗi người trong tháng 7/2018 dương theo Thần số học

Tất tần tật những điều cha mẹ cần biết khi SINH CON NĂM 2019

Tham sân si là ba thứ kịch độc luôn tìm ẩn trong tâm ta. Nếu không nhận diện được bản chất của nó và cách kiểm soát thì ta sẽ rất dễ trở thành nạn nhân của nó, vì sao? Vì một khi 3 thứ này nó khởi lên thì nó sẽ thiêu cháy tất cả nào là nhân cách đạo đức, sự sáng suốt, mạng sống của chính chúng ta và những người khác.

Thế nào là THAM, SÂN, SI? Làm sao để kiềm chế?
Thế nào là THAM, SÂN, SI? Làm sao để kiềm chế?

Thế nào là THAM?

Tham là nhu cầu để đáp ứng những ham muốn bất tận của bản thân mà bất chấp đến những gì xung quanh mình. Tham có những loại sau: Tham tài vật, tham sắc dục, tham danh vọng.

+ Tham tài vật: lòng tham những thứ vật chất tiền bạc, nhà cửa ,xe cộ,…

+ Sắc dục: là mạng sống, dục vọng, sắc đẹp,… nói chung về thân

+ Danh vọng: sự nổi tiếng, quyền lực, địa vị,…

Xem thêm ÂM ĐỨC là gì? Tại sao con người phải hành thiện tích ÂM ĐỨC?

Thế nào là SÂN?

Sân là sân hận, là sự thù ghét, là sự nóng nảy,… Sân có những loại sau:

+ Do quyền lợi, tài vật, danh vọng, sắc dục,… của bản thân bị xâm phạm

+ Do ham lợi lộc, tài vật, danh vọng, sắc dục không thể đạt được hoặc chưa được như mong muốn

+ Do lợi, tài vật, danh vọng, sắc dục của người khác hơn mình (ghen tị thành thù ghét)

Thế nào là SI?

Si là mê muội, mê lầm, là sự không sáng suốt, không đủ khả năng để nhận ra sự thật, chân lý. Mê lầm thông thường của người đời có 3 loại:

+ Không khả năng nhận diện đạo lý tốt.

+ Không có khả năng nhận diện bản chất thật của sự việc ở đời.

+ Không có khả năng nhận diện thân, tâm của mình.

Xem thêm Hủy hoại kinh sách nhà Phật bị quả báo chết sớm, si khờ

Làm sao để kiềm chế THAM, SÂN, SI?

1. Tham

Nếu không nhận diện được và cách đối trị tham thì ta luôn là nạn nhân của nó. Khi đó ta sẽ là nguyên nhân của khổ đau cho người, cho mình. Vì bản chất lòng tham là không đáy, là bất tận: được voi đòi tiên hay đứng núi này trông núi nọ,…

Nhận diện tham là sao? Là khi ham muốn trong tâm ta khởi lên ta biết đó là tham và ta ý thức được cần phải kiềm chế nó. Một con người bình thường, sống cuộc sống bình thường thì có vẻ như không có chuyện gì xảy ra. Nhưng xin thưa nếu không nhận diện được nó và cách đối trị thì ta sẽ trở thành tên tội phạm ngay tức khắc, nhân cách đạo đức tiêu tan ngay tức khắc. Trong cuộc sống, nhân cách đạo đức tiêu tan thì mọi thứ sẽ sụp đỗ theo.

Tất cả những ai không trị được lòng tham thì tương lai, sự nghiệp sẽ chết vì câu này. Một khi đã lầm lạc dù ít hay nhiều thì cũng bị bọn ác nắm cán, chúng sẽ khống chế xui khiến ta làm những việc ác mà không thể không làm. Càng làm sẽ càng chết.

Sắc dục cũng thế, chỉ cần không kiềm chế được sự ham muốn thì thói quen sẽ làm gia đình hạnh phúc, sự nghiệp cũng tiêu tan.

Xem thêm Cải biến số mệnh từ khổ sang sướng với sức mạnh của Phật

2. Sân

Khi sân hận mà biết mình sân giận thì ý thức được phải kiềm chế nó. Bằng không thì sự sân hận đó hại mình trước tiên. Sân giận hại người ít hại mình là nhiều.

Sân giận: không hề tốt cho tim mạch, làm cho tim đập mạnh, máu lên dễ đột quỵ, giận quá hại gan dễ bị mắc các bệnh về gan, nộ khí thương cang. Giận quá mất khôn, không giải quyết tốt vấn đề mà gieo phiền phức.

Sân giận hại người 3, hại mình 7.

3. Si

Si là si mê do vô minh không biết đúng lẽ thật giả, không nhận ra phải trái, không thấy được tà chánh. Ngu tối mờ mịt là tướng trạng của Si. Cái si mê căn bản nhất là nhận thức sai lầm cho nên có thể coi si mê chính là gốc rễ, sân hận chỉ là cành và tham lam là lá. Chúng ta muốn kiểm soát được tham, sân thì phải diệt trừ gốc rễ, có như thế trí tuệ mới được khai sáng, tự nhiên sẽ diệt trừ được sân hận và tham lam.

Bởi vậy, trí tuệ rất quan trọng, con người cần phải có tri thức mới có thể nhận thức được cái đúng cái sai, cái ngu dốt của bản thân, cái bản chất của sự việc… Từ đó việc làm mới chính đáng, tránh khỏi những điều tai hại, vừa lợi ích cho mình và vừa lợi ích cho người, ở hiện tại cũng như ở tương lai.

Xem thêm Khi gặp chuyện phiền lòng hãy tự nói với mình 3 câu này

About Dương Công Hầu

Check Also

Trên thế gian này ai là người nghèo khổ nhất, bất hạnh nhất?

Trên thế gian này ai là người nghèo khổ nhất, bất hạnh nhất?

Trong Phật pháp, người như thế nào mới là người bần cùng, nghèo khổ? Xem ...